Tag Archives: စၾကာ၀ဠာ

သိပၸံပညာရွင္ အုိင္းစတုိင္းႏွင့္ ပါတ္သက္၍ . . .

သိပၸံပညာရွင္ အုိင္းစတုိင္းႏွင့္ ပါတ္သက္၍ ေျပာစရာ ထူးျခားေသာ အခ်က္အလက္မ်ားရွိသည္။ သူ၏ ေက်ာ္ၾကားေသာ အဆုိအမိန္႕တစ္ခုမွာ “God Does Not Play Dice” ဟူ၍ပင္ျဖစ္သည္။ ဤစာေၾကာင္းကို သူသည္ သူ၏ မိတ္ေဆြ ႏုိဗယ္လ္ဆုရ မက္္စ္ဘြန္းထံေရးေသာအခါ ထည့္သြင္း ေရးသားခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။ ယခုအခါ ယင္းအဆုိသည္ “E=mc2” ၏ေနာက္၌လုိက္၍ထင္ေပၚ ေက်ာ္ေဇာခဲ့သည္။ သူ၏ အျမင္မွာ “စၾက၀ဠာသည္ ပရမ္းပတာ ျဖစ္လိမ့္မည္ မဟုတ္” ဟူေသာ အျမင္ပင္ျဖစ္သည္။ ထုိ႕ေနာက္သူ႕အား စာေရးဆရာ တစ္ရာေက်ာ္က … Continue reading

Posted in Buddhism | Tagged , , , , , | Leave a comment

ေဟာ့ကင္းႏွင့္သူ႔အေၾကာင္း(၃)

ေဟာ့ကင္းႏွင့္သူ႔အေၾကာင္း(၃) ေဟာ့ကင္း သူကိုယ္တိုင္ေရးေသာ သူ၏ (My Brief History) အတၳဳပၸတၱိအက်ဥ္း စာအုပ္တြင္ သူ႔ကိုယ္သူ အေက်ာ္ၾကားဆံုး သိပၸံပညာရွင္တစ္ေယာက္ ျဖစ္သြားခဲ့ရေၾကာင္းကို ေဖာ္ျပခဲ့သည္။ ယင္းကိစၥမွာ အိုင္းစတိုင္းကလြဲ၍ သိပၸံပညာရွင္မ်ားဟာ သိပ္ၿပီးလူသိ မမ်ားၾကတာလည္း ပါတယ္။ ေနာက္ၿပီး သူကိုယ္တိုင္ကလည္း ေရာဂါရွင္တစ္ေယာက္ ျဖစ္ေနတာလည္းပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္မို႔လည္း သူဟာ ကမာၻမွာ နာမည္ေက်ာ္ၾကားလာတယ္လို႔ ေျဖရွင္းခဲ့တယ္။ ဘာပဲျဖစ္ေစ ျဖစ္ေစ အိုင္းစတိုင္းၿပီးသည္၏ ေနာက္၌ သူအား အိုင္းစတိုင္းကဲ့သို႔ ထင္ေပၚေက်ာ္ေစာေသာ ပုဂၢိဳလ္ဟု အသိအမွတ္ျပဳၾကပါတယ္။ သူကေတာ့ စာဖတ္ပရိသတ္ … Continue reading

Posted in Buddhism | Tagged , , , | Leave a comment

ေလာကီႏွင့္ေလာကုတၱရာ

ေဟာ့ကင္း၏အယူအဆမ်ား ေလာကီႏွင့္ေလာကုတၱရာ  ေလာကီ၌ ေဟာ့ကင္းတို႔သည္ သိပၸံအသစ္အဆန္း ေတြ႕ရွိခ်က္မ်ား၌ ရင္ခုန္ၾကသည္။ စၾကဝဠာႀကီးသည္ တျဖည္းျဖည္း ျပန္႔ကားေနသည္ ဆိုသျဖင့္ အရမ္းစိတ္ဝင္စားၾကသည္။ တခ်ိန္က စၾကဝဠာႀကီးသည္ တစ္စံုတစ္ခုေသာ အလံုးေလးတစ္ခုပင္ ျဖစ္ေပလိမ့္မည္ဟု မွန္းဆၾကသည္။ ထိုအလံုးေလးမွ သိပ္သည္းျခင္း လြန္ကဲေသာအခါ ေပါက္ကြဲထြက္၍ တျဖည္းျဖည္း ျပန္႕ကားသြားသည္ဟု ယူၾကသည္။ သိပၸံ၏ ေတြ႕ရွိခ်က္မ်ားအား ၎တို႔သည္ ေဆြးေႏြးၾက တိုင္ပင္ၾက ေမးျမန္းၾက ေျဖဆိုၾက စိတ္ဝင္စား၍ ရင္ခုန္ၾကသည္။ ရင္ခုန္မႈကို တစ္ဦးႏွင့္တစ္ဦး ဖလွယ္ၾကသည္။ ေနာက္ထပ္ Tags: Buddhism … Continue reading

Posted in Buddhism & Science | Tagged , , , , , | Leave a comment

ေဟာ့ကင္း၏အယူအဆမ်ား

ေဟာ့ကင္း၏အယူအဆမ်ား အေျခခံအမႈန္ေလးေတြဆိုတာထင္မိထင္ရာပါ အားလံုးသိၾကပါတယ္ အိုင္းစတိုင္းရဲ႕ ႏိႈင္းရသီအိုရီႀကီးနဲ႔ ကြမ္တမ္မကၠင္းနစ္ပညာတို႔ဟာ ႐ႈပေဗဒ သမိုင္းမွာ အေရးပါ အရာေရာက္တဲ့ အခန္းက႑က ရပ္တည္တယ္ဆိုတာ အားလံုးသိၿပီးသားပါ။ ႏိႈင္းရသီအိုရီ ဆိုတာကေတာ့ အေၾကာင္းအက်ိဳးဘက္ကို လွည့္တယ္လို႔ ေကာက္ခ်က္ခ်ရမွာေပါ့။ ကြမ္တမ္မကၠင္းနစ္ ဆိုတာကေတာ့ မေသခ်ာျခင္း၊ ပရမ္းပတာ ျဖစ္ျခင္းဘက္ကို လွည့္တယ္လို႔ ေကာက္ခ်က္ခ်ရမွာေပါ့။ ပရမ္းပတာ ျဖစ္တယ္ ဆိုေပမယ့္ လံုးဝ ပရမ္းပတာေတာ့ မဟုတ္ပါဘူး။ မူအတြင္းက ပရမ္းပတာပါ။ ဒီစကားေလးက နည္းနည္းေတာ့ဆန္းတယ္။ အဓိကကေတာ့ Tags: Myanmar Posts, ကြမ္တမ္မကၠင္းနစ္, စၾကာ၀ဠာ, … Continue reading

Posted in Articles | Tagged , , , , | Comments Off on ေဟာ့ကင္း၏အယူအဆမ်ား

အနာဂတ္၏ မေသခ်ာျခင္း

အနာဂတ္၏ မေသခ်ာျခင္း အနာဂတ္သည္ အတိတ္ကဲ့သို႔ ျပဌာန္း ေသခ်ာၿပီးသားျဖစ္လွ်င္ ပစၥုဳပၸန္၌ ဘာတစ္ခုမွ လုပ္စရာ လိုလိမ့္မည္ မဟုတ္ပါဟူေသာ သေဘာရွိသည္။ အနာဂတ္သည္ မေသခ်ာပါဟု သိပၸံ ကြမ္တမ္မကၠင္းနစ္ပညာက ဖြင့္ဆိုသည္။ ထို္ဥပေဒသကို သိပၸံပညာရွင္ ဟိုက္ဇင္ဘတ္ (Heisenberg) က ေဖာ္ထုတ္ခဲ့သည္။ အဓိကမွာ ေသးမႊားေသာ အမႈန္ကေလး၏ တည္ေနရာႏွင့္ လႈပ္ရွားမႈကို မတိုင္းတာႏိုင္ေသာေၾကာင့္ အနာဂတ္သည္ ေသခ်ာျခင္းနွင့္ မေျပာႏိုင္ပါဟူ၍ ဖြင့္ဆိုသည္။ သို႔ေသာ္ အနာဂတ္၌ ျဖစ္တန္ရာေခ် ရွိသည္ဟု သံုးႏႈန္းၾကသည္။ ထို႔ေၾကာင့္  Certainty … Continue reading

Posted in Buddhism & Science | Tagged , , , | Leave a comment

အၿပိဳင္အဆိုင္သုေတသနလုပ္ေနၾကတယ္…

အၿပိဳင္အဆိုင္သုေတသနလုပ္ေနၾကတယ္… ကမာၻႀကီးကလည္း ႐ုပ္ေလာကအေၾကာင္းကို သုေတသန လုပ္ေနၾကတယ္။ သုေတသန လုပ္သေလာက္ လည္း ထြင္းထြင္းေဖာက္ေဖာက္ သိျမင္လာၾကတယ္။ စၾက၀ဠာအေၾကာင္း ေကာင္းေကာင္း သိလာၾကတယ္။ စၾက၀ဠာ ဘယ္တုန္းက စျဖစ္တယ္ ဆိုတာေတာင္ ခန္႔မွန္းလာႏိုင္တယ္။ ႐ုပ္ကမာၻအေၾကာင္းကိုလည္း အက္တြမ္ကေန၊ အီလက္ထရြန္ကေန ကြာ့(ဒ္)အထိ အထူးေလ့လာေနၾကတယ္။ (The most substantial elements) ေခၚတဲ့ အေျခခံအက်ဆံုးေသာ ဓာတ္သဘာ၀ အမႈန္မ်ားကို စူးစမ္းေလ့လာေနၾကတယ္။ ေလ့လာတဲ့အခါ တိုက္႐ုိက္ေလ့လာႏုိင္တာကို တိုက္႐ုိက္ေလ့လာၿပီး တစ္ဆင့္ခံ (Indirect verification) ေခၚတဲ့ တစ္ဆင့္ခံ … Continue reading

Posted in Buddhism & Science | Tagged , , , , | Leave a comment

အသိပညာသစ္အတြက္ေျခလွမ္းမ်ား

အသိပညာသစ္အတြက္ေျခလွမ္းမ်ား သိပၸံသည္ အသိပညာသစ္အတြက္ ေျခလွမ္းမ်ား လြန္စြာသြက္သည္၊ လြန္စြာစိပ္သည္။ သူတို႔သည္ အသိပညာအတြက္ လြန္စြာလည္း စိတ္ဝင္စားသည္၊ လြန္စြာလည္း ထက္သန္သည္။ ဥပမာ — — စၾကဝဠာအေၾကာင္း သူတို႔သိျခင္းကို သူတို႔လြန္စြာ စိတ္ဝင္စားသည္။ What do we really know about the Universe? ဟူ၍ ေဆြးေႏြးၾကသည္။ How do we know it? ဟူ၍လည္း တင္ျပၾကသည္။ စၾကဝဠာအေၾကာင္း ဘယ္ေလာက္သိသလဲ?  ဘယ္လိုသိသလဲ? စသည္ျဖင့္ … Continue reading

Posted in Buddhism & Science | Tagged , , , , , , | Leave a comment

ျမတ္ပန္းေမႊးလွိဳင္ၾကဴ -30

ျမတ္ပန္းေမႊးလွိဳင္ၾကဴ ျမတ္ဗုဒၶ၏ သိပၸံနည္းက် သစၥာ၀ါဒ တကၠသိုလ္ အသိုင္းအ၀ိုင္းတြင္ (၁၉) ႏွစ္တိတိ က်င္လည္က်က္စားလ်က္ စိတၱေဗဒႏွင့္ ဒႆနိကေဗဒ ပညာရပ္မ်ားကို အတြင္းက်က် ေလ့လာခဲ့ၾကရာမွ သိပၸံနည္းပညာအၾကာင္းကို တစြန္းတစ သိရွိနားလည္ခြင့္ ရရွိခဲ့ေပၿပီ။ သိပၸံနည္းပညာ၌ ယုတၱိနည္းက် အစီအစဥ္ရွိျခင္း၊ (Systematization)  စံနစ္တက် ဖြဲ႕စည္းတည္ (Logical arrangement) ေဆာက္ထားျခင္း၊ မွားသည္မွန္သည္ဟု အဆံုးအျဖတ္ေပးသည္ကို ခံယူႏိုင္စြမ္းရွိေသာ အဆိုျပဳခ်က္မ်ား ပါ၀င္ႏိုင္ျခင္း၊ (propositions which can be judged whether true or … Continue reading

Posted in Buddhism | Tagged , , , , , , , | Leave a comment

ျမတ္ပန္းေမႊးလွိဳင္ၾကဴ -09

ျမတ္ပန္းေမႊးလွိဳင္ၾကဴ ေလာကႀကီးႏွင့္ အဆက္ျဖတ္ျခင္း               လိႈဏ္ဂူထဲ၌ စတင္၀င္ခ်ိန္၌ ညေန (၃) နာရီခန္႔ျဖစ္ရာ အနည္းငယ္ ေစာေသးသျဖင့္ ဂူ၀တံခါးကို မပိတ္ေသးဘဲ ေမတၱာပို႔သခဲ့ပါသည္။ အထက္တြင္ ေဖၚျပသည့္အတိုင္း ေမတၱာပို႔သခဲ့ရာ ေမတၱာ၏ အာနိသင္ကိုလည္း အထူး ယံုၾကည္ကိုးစားမႈ ရွိထားပါသည္။ ညေန (၄) နာရီထိုးလွ်င္ အလင္းေရာင္ ေလ်ာ့နည္းလာရာ လိႈဏ္ဂူတခါး၀ကို ကပၸိယအား အျပင္မွ ပိတ္ေစလိုက္ပါသည္။ တခါးပိတ္လွ်င္ပိတ္ျခင္း ေလာကႀကီးႏွင့္ အဆက္ျပတ္သြားသကဲ့သို႔ ခံစားလိုက္ရသည္။ ထို႔ေနာက္ ရင္ထဲ၌ – – … Continue reading

Posted in Buddhism | Tagged , , , , | Leave a comment

ဉာဏ္ပန္းေမႊးလိႈင္ၾကဴ – 10

ဉာဏ္ပန္းေမႊးလိႈင္ၾကဴ အခန္း (၃) ဆရာျမတ္၏ ၀ိပႆနာ တရားျပပံု (ဂ) ဉာဏ္အျမင္ႏွင့္ပတ္သက္ေသာ စြမ္းရည္သတၱိမ်ား ဉာဏ္အရာႏွင့္ ပတ္သက္၍- ခႏၶာဉာဏ္၊ ကာလသံုးပါးဉာဏ္၊ စၾက၀ဠာဉာဏ္ ဟူ၍ က႑ ၃ မ်ဳိးခြဲျခား ႏိုင္သည္။ ခႏၶာဉာဏ္ႏွင့္ ၎ဉာဏ္အေပၚ အဓိက အေျချပဳ၍ အသံုးခ်ေသာ စြမ္းရည္မ်ားကို ေရွးဦးစြာ ေဖၚျပပါမည္။ ခႏၶာဉာဏ္ဆိုသည္မွာ ႐ုပ္နာမ္ခႏၶာႀကီးအေၾကာင္းကို သိျမင္ေသာ ဉာဏ္ပင္ျဖစ္သည္။ ခႏၶာကိုယ္ တစ္ကိုယ္လံုးရွိ ေသြးေၾကာ ေလေၾကာမွအစ ေရာဂါပိုးမ်ား၊ ပိုးဥကေလးမ်ားကိုပါ ျမင္ရသည္။ ဤဉာဏ္အေပၚ အေျချပဳ၍ … Continue reading

Posted in Buddhism | Tagged , , , , , , | Leave a comment

အရိယာျဖစ္လာေသာအခါ .. ..

နိဗၺာန္ကို ျမင္ေတြ႕ၾကရေသာခါ  .. .. (သို႔) (အရိယာျဖစ္လာေသာအခါ .. ..) ဗုဒၶဘာသာ ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားသည္ လက္ေတြ႕က်င့္ႀကံရန္ ၀င္စားလာၾကသည္။ တစ္ခ်ဳိ႕လည္း က်င့္ႀကံ ထားသျဖင့္ အထိုက္အေလွ်ာက္ သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာမ်ား တိုးတက္မႈ ရွိၾကေပလိမ့္မည္။ အေၾကာင္းခံတရားတို႔ လံုေလာက္ေသာအခါ အက်ဳိးတရားသည္ ျဖစ္ေပၚရမည္မွာ ဓမၼသဘာ၀အတိုင္းပင္ ျဖစ္သည္။ ဗုဒၶဘာသာတို႔၏ ရည္မွန္းခ်က္ပန္းတိုင္ နိဗၺာန္ကို စံ၀င္ေတြ႕ရွိေသာအခါ သတိထားႏုိင္ဖြယ္ရာ အခ်က္အလက္အခ်ဳိ႕ကို ေဖာ္ျပလိုပါသည္ – သစၥာ၀ါဒီတစ္ဦးသည္ တရားက်င့္ႀကံ အလုပ္လုပ္ေသာအခါ အဓိကအားျဖင့္ ခႏၶာဉာဏ္ေရာက္ရမည္။ … Continue reading

Posted in Buddhism | Tagged , , , , , | Leave a comment

သိပၸံရဲ႕သေဘာသဘာ၀ ..

သိပၸံရဲ႕သေဘာသဘာ၀ .. ဘ၀ဟာ တိုေတာင္းၿပီး  အတတ္ပညာဟာ ရွည္လ်ားလွပါတယ္ .. .. စာဖတ္ပရိသတ္အခ်ိဳ႕က သိပၸံပညာကို စိတ္၀င္စားၾကတယ္။ စိတ္၀င္စားမယ္ဆိုလည္း စိတ္၀င္စားစရာပါ။ သိပၸံကေတာ့ အရမ္းတိုးတက္တယ္။ အသစ္ အသစ္ျဖစ္ေသာ အဓိပၸာယ္ ဖြင့္ဆိုခ်က္ေတြလည္း ေပၚထြန္းလာတယ္။ စၾက၀ဠာအျမင္ဆိုင္ရာမွာ ယခင္ကနဲ႔မတူ တမူထူးျခားလာတယ္။ ဥပမာ —- စၾက၀ဠာရဲ႕သမိုင္းမွာ သတ္မွတ္ၿပီးသား ပံုေသတစ္ခုတည္း မဟုတ္ဘူးလို႔ ယူဆလာၾကတယ္။ ပံုစံအမ်ဳိးမ်ဳိး ျဖစ္ႏုိင္ေၾကာင္းကိုလည္း သိနားလည္ လာၾကတယ္။ ျဖစ္တန္ရာေခ်အမ်ဳိးမ်ဳိး ႐ွိေၾကာင္းကိုလည္း လက္ခံလာၾကတယ္။ တစ္ခုတည္းေသာ ျဖစ္တန္ရာေခ်႐ွိမႈ သတ္မွတ္ခ်က္ကို … Continue reading

Posted in Buddhism | Tagged , , , | Leave a comment

NIBBANA -11

နိဗၺာန္ အပိုင္း(၁၁) ငယ္    ကၽြန္ေတာ္တစ္ခုေျပာျပမယ္။ နန္း     ေျပာျပပါ။ ငယ္    ဆရာျမတ္ႀကီးက မိန္႔ဘူးတာ။ နန္း     ဟုတ္ၿပီ။ နားေထာင္ခ်င္တယ္။ ငယ္    ပညာရွိက ပညာအေၾကာင္းကို သညာနဲ႔ေျပာတဲ့အခါ မိန္႔တဲ့အခါ နာယူသူက သညာကေန ပညာသို႔ ထိုးေဖာက္ဆင္ျခင္ယူရတယ္တဲ့။ နန္း     အနည္းငယ္လင္းပါဦးဗ်ာ။ ငယ္    တစ္ခ်ိန္က ကၽြန္ေတာ္က မိုးကုတ္ဆရာေတာ္ဘုရားႀကီးရဲ႕ တရားေတာ္ကို နာခဲ့တာကိုးဗ်။ နန္း     ဟုတ္ၿပီ။ ငယ္    ဆရာျမတ္ႀကီးက မိန္႔တယ္။ မိုးကုတ္ဆရာေတာ္ႀကီးက ဉာဏ္ပညာရွင္ႀကီးတဲ့။ ဉာဏ္ပညာအေၾကာင္းကို မိန္႔တဲ့အခါ သညာနဲ႔မိန္႔တာဘဲတဲ့၊ အဲဒီသညာကို … Continue reading

Posted in Buddhism | Tagged , , , , , , , | Leave a comment

အေခါင္ျမတ္ပန္း ေအာင္ပန္းေမႊးလိႈင္ၾကဴ – 33

အေခါင္ျမတ္ပန္း ေအာင္ပန္းေမႊးလိႈင္ၾကဴ အခန္း(၂၄) ( ေဒါက္တာခ်စ္ငယ္ ၏ ငယ္မူ ကေလာင္ခြဲ လက္ရာမ်ား ) အၾကင္ျဖစ္ရပ္၌ အေၾကာင္းခံတရားရွိ၏ ဗုဒၶဘာသာကို ႏိုင္ငံျခားသားမ်ား ႏွစ္ၿခိဳက္ျမတ္ႏိုးေလးစားရာ၌ ဤစကားရပ္တစ္ခု ပါ၀င္သည္။ ၄င္းမွာ ေၾကာင္းက်ိဳးဆက္စပ္မႈတရားပင္ ျဖစ္သည္။ “ေယဓမၼာ ေဟတုပၸဘ၀ါ” သူတို႔အျမင္ေတာ့ CAUSALITY ႏိႈင္းယွဥ္ႏိုင္ ေပမည္။ အၾကင္ျဖစ္ရပ္တစ္ခု၌ အေၾကာင္းခံတရားသည္ ရွိ၏။ ျမတ္ဗုဒၶသည္ ျဖစ္ရပ္ကိုလည္း ေဟာသည္။ ျဖစ္ရပ္ ၏ အေၾကာင္းခံတရားကိုလည္း ေဟာေတာ္မူသည္။ ထို႔ေနာက္ ျဖစ္ရပ္တို႔၏ ခ်ဳပ္ၿငိမ္းရာကိုလည္း ေဟာေတာ္မူ … Continue reading

Posted in Buddhism | Tagged , , , , , , , , | Leave a comment

သိပၸံပညာထဲကဘ၀တစ္ခု – 08

သိပၸံပညာထဲကဘ၀တစ္ခု – 08 ဆက္လက္ေဖာ္ျပရမယ္ ဆိုရင္ေတာ့ – အိုင္းစတိုင္းဟာ ကြမ္တမ္မကၠင္းနစ္ရဲ႕ တိုးတက္လာပံုကို ၾကည့္ၿပီးေတာ့ ေတာ္ေတာ္ေလး စိတ္မသက္မသာ ျဖစ္ခဲ့ရတယ္။ ကြမ္တမ္မကၠင္းနစ္ဟာ လက္ေတြ႕ သုေတသန စမ္းသပ္ခန္းမွ ထြက္ေပၚလာတဲ့ အေျဖျဖစ္လို႔ သူ အရမ္း ေလးစားေပမယ့္လည္း မေသခ်ာျခင္းနိယာမရဲ႕ သေဘာအရ – အရာရာဟာ မေသခ်ာဘူးလို႔ ေျပာဆိုရတဲ့ အဆိုျပဳခ်က္ဟာ သိပၸံနယ္ပယ္မွာ ၀င္ေရာက္ ထိုးေဖာက္လာတာကို သူဟာ စိတ္မေကာင္းစြာနဲ႔ လက္ခံရတယ္။ ဒါေပမယ့္လည္း ျဖစ္ရပ္ေတြကေတာ့ မေသခ်ာျခင္းနိယာမရဲ႕ ႀကိဳတင္ေျပာ ေဟာကိန္းထုတ္တဲ့ … Continue reading

Posted in Buddhism | Tagged , , , , , , , | Leave a comment